مجله آموزشی
بررسی سلامت دیسک ترمز هنگام لرزش پدال یا فرمان

وقتی با گرفتن ترمز پدال ضربان دارد یا فرمان میلرزد، اصطلاح رایج «تاب دیسک» هنوز تشخیص دقیقی نیست. برای بررسی سلامت دیسک ترمز، تعمیرکار باید سه نتیجه را جدا ثبت کند؛ کمترین ضخامت، اختلاف ضخامت دور دیسک و لنگی جانبی دیسکِ نصبشده. ممکن است ضخامت در یک نقطه کافی باشد اما ضخامت دور دیسک یکسان نباشد. [۱، ۲]
راهنمای مطالعه · از سطح دیسک چه میتوان فهمید؟ · اختلاف ضخامت دیسک چگونه اندازهگیری میشود؟ · لنگی جانبی چه تفاوتی با تغییر ضخامت دارد؟ · تراش، تعویض یا ادامهٔ استفاده؟
از سطح دیسک چه میتوان فهمید؟
بازدید با هر دو سطح اصطکاکی شروع میشود. شیار، ترک، لبپریدگی و آثار گرمای شدید ارزش یکسانی ندارند. برای مثال، لبهٔ برجستهٔ محیط دیسک جای اندازهگیری ضخامت سطح کار نیست. ترک ساختاری یا شکستگی لبه جدی است و در کتاب، تعویض دیسک آسیبدیده توصیه میشود. تشخیص ترک ساختاری از رد سطحی با عکس موبایل قابل اتکا نیست. [۱]
زمان بروز لرزش هم اهمیت دارد. اگر فرمان در حرکت عادی و بدون گرفتن ترمز نیز میلرزد، این نکته را جداگانه مطرح کنید تا وضعیت چرخ، یاتاقان و تعلیق هم بررسی شود. اگر ضربان فقط همراه فشار پدال ظاهر میشود، تغییر ضخامت و لنگی دیسک از مسیرهای اصلی بررسی هستند. [۲، ۳]
اختلاف ضخامت دیسک چگونه اندازهگیری میشود؟
تعمیرکار با میکرومتر مخصوص دیسک، ضخامت را در چند نقطهٔ دور محیط میخواند. همهٔ نقاط باید در فاصلهٔ یکسان از لبه باشند، زیرا تغییر شعاع اندازهگیری میتواند سایش شعاعی را با اختلاف ضخامت دور دیسک مخلوط کند. کمترین عدد برای مقایسه با حد سرویس اهمیت دارد. اختلاف بزرگترین و کوچکترین عدد، تغییر ضخامت دیسک یا DTV است. [۲]
مثلاً اگر روی برگهٔ بازدید فقط «ضخامت مناسب است» نوشته شده باشد، هنوز معلوم نیست چند نقطه سنجیده شده یا اختلاف بیشینه و کمینه در محدودهٔ مجاز همان خودرو بوده است. هنگام چرخش دیسک، عبور بخشهایی با ضخامت متفاوت از میان لنتها میتواند به شکل ضربان پدال احساس شود. [۲]
لنگی جانبی چه تفاوتی با تغییر ضخامت دارد؟
لنگی جانبی یعنی سطح دیسک در یک دور چرخش نسبت به یک مرجع ثابت چقدر به طرفین جابهجا میشود. ابزار این سنجش ساعت اندازهگیری است. دیسکی با ضخامت یکنواخت هم ممکن است بهدلیل نشستن نادرست روی توپی، لنگی نشان دهد. برعکس، اندازهگیری ضخامت با میکرومتر جای خواندن ساعت را نمیگیرد. [۱، ۴]
برای تفسیر عدد، دیسک باید طبق دستور سازنده روی توپی مهار شده باشد. وضعیت سطح تماس و لقی بلبرینگ اهمیت دارد. اگر عدد زیاد باشد، تعمیرکار باید منشأ آن را بررسی کند. تعویض دیسک بدون رسیدگی به زنگزدگی سطح توپی یا اشکال نصب میتواند علت لرزش را باقی بگذارد. [۴، ۵]
تراش، تعویض یا ادامهٔ استفاده؟
حداقل ضخامت کارکرد و حد مجاز تراش دو معیار متفاوتاند. قبل از تصمیم، ضخامت فعلی، ضخامت قابل دستیابی پس از ماشینکاری و حدود سازنده برای همان دیسک بررسی میشوند. وجود ترک ساختاری یا رسیدن به حد کنارگذاری، تصمیم را تغییر میدهد. از یک عدد ثابت برای همهٔ خودروها یا از ظاهر صاف دیسک حکم نگیرید. [۱، ۲]
برای مراجعه به وان استاپ بریک در شیراز، یادداشت کنید لرزش در پدال حس میشود یا فرمان، با ترمز ظاهر میشود یا در حرکت عادی هم وجود دارد، و آیا بهتازگی دیسک یا چرخ باز شده است. از تعمیرکار بخواهید نتیجهٔ اندازهگیری و حد مجاز همان مدل را کنار هم بنویسد. در صورت افت قدرت ترمز، کشیدن شدید یا لرزش شدید و تازه، در محل امن توقف کنید و خودرو را برای بررسی منتقل کنید.
منابع و راهنمای مراجعه به کتاب
Ken Pickerill، Today’s Technician: Automotive Brake Systems، ویرایش هفتم، Cengage، ۲۰۱۹. ارجاعهای چاپی به فصل ۷ بخش Shop Manual با عنوان Disc Brake Service هستند. شمارهٔ PDF از اولین صفحهٔ فایل شمرده شده است.
۱ ـ ص ۳۲۲–۳۲۴ کارگاهی، PDF ۶۶۶–۶۶۸؛ عیوب سطح، ابزارها و حدود سرویس.
۲ ـ ص ۳۲۴–۳۲۵ کارگاهی، PDF ۶۶۸–۶۶۹؛ حد تراش، ضخامت و مقایسهٔ چندنقطهای.
۳ ـ ص ۲۸۶ کارگاهی، PDF ۶۳۰؛ معاینهٔ چرخ، یاتاقان و تعلیق.
۴ ـ ص ۳۲۵–۳۲۸ کارگاهی، PDF ۶۶۹–۶۷۲؛ تثبیت دیسک، ساعت اندازهگیری و اثر لقی یاتاقان.
۵ ـ Ferodo، Car Brake Disc Troubleshooting؛ اثر آلودگی سطح توپی بر نصب.
منبع تصویر
نقاط اندازهگیری تغییر ضخامت دیسک.
Ken Pickerill، Today’s Technician: Automotive Brake Systems، ویرایش هفتم، Cengage، ۲۰۱۹، بخش کارگاهی، شکل ۷-۵۰، صفحهٔ چاپی ۳۲۶، صفحهٔ PDF ۶۷۰.
مشاهدهٔ تصویر مقاله در اندازهٔ اصلی
خدمات تخصصی ترمز خودرو در آقای لنت شیراز
مجموعهٔ آقای لنت در شیراز خدمات تخصصی سیستم ترمز خودروهای سواری را بهصورت حرفهای انجام میدهد. برای هماهنگی پیش از مراجعه، با مجموعه تماس بگیرید.
نشانی مجموعه · شیراز، باهنر شمالی، قبل از کوچهٔ ۲۲، جنب کرمان موتور رستمی، مجموعهٔ آقای لنت
تماس با آقای لنت · ۰۹۱۷۰۰۵۰۰۵۷
وان استاپ بریک