علائم تمام شدن لنت ترمز

لنت ترمز چیست و چه زمانی نیاز به تعویض دارد؟ لنت ترمز چیست قطعه‌ای مصرفی است که تحت شرایط و فشارهای مختلف قرار دارد و فقط با کیلومترشمار نمی‌توان زمان دقیق تعویض آن را مشخص کرد. بنابراین برای جلوگیری از خسارت‌های مالی و جانی، همیشه باید گوش‌به‌زنگ باشیم و علائم سایش آن را جدی بگیریم.

از کجا بفهمیم لنت ترمز تمام شده است :

• کم شدن ضخامت لنت ترمز
• روشن شدن چراغ هشدار لنت یا ترمز
• سوت یا جیغ فلزی هنگام ترمزگرفتن
• صدای خرخر یا کشیده شدن فلز به فلز
• کاهش محسوس قدرت ترمزگیری
• داغ شدن غیرعادی رینگ یا بوی سوختگی

1- کم شدن ضخامت لنت ترمز

مهم‌ترین و مطمئن‌ترین نشانه تمام شدن لنت ترمز، کم شدن ضخامت بخش اصطکاکی آن است؛ همان قسمتی از لنت که هنگام ترمزگیری با دیسک تماس دارد. با مصرف شدن این لایه، فاصله میان صفحه فلزی پشت لنت و دیسک کمتر می‌شود و اگر تعویض لنت به‌موقع انجام نشود، احتمال تماس فلز با فلز و آسیب دیدن دیسک افزایش پیدا می‌کندکه خود یکی از اصلی‌ترین عوامل علت صدای ترمز به شمار می‌رود. ضخامت لنت باید از طریق بازدید چشمی یا بررسی در تعمیرگاه کنترل شود، زیرا ظاهر لنت‌های داخلی و خارجی یک کالیپر همیشه یکسان نیست و گاهی یکی از آن‌ها به دلیل گیر کردن پین راهنما، پیستون کالیپر یا حرکت نامناسب لنت در پایه کالیپر، سریع‌تر ساییده می‌شود. بنابراین فقط نگاه کردن به یک لنت یا توجه به کیلومتر خودرو برای تشخیص کافی نیست؛ بهتر است ضخامت همه لنت‌های یک محور و وضعیت سایش آن‌ها با هم بررسی شود.

2- روشن شدن چراغ هشدار لنت یا ترمز

در بعضی خودروها، با کم شدن ضخامت لنت، چراغ هشدار سایش لنت روی صفحه آمپر روشن می‌شود. این هشدار معمولاً از طریق سنسور سایش لنت عمل می‌کند و به راننده اطلاع می‌دهد که ضخامت لنت به حد مشخصی رسیده و باید در اولین فرصت بازدید و در صورت نیاز تعویض شود. با این حال، همه خودروها به سنسور لنت مجهز نیستند و روشن نشدن چراغ نیز به معنی سالم بودن قطعی لنت‌ها نیست.

همچنین باید توجه داشت که چراغ هشدار ترمز با چراغ هشدار لنت یکسان نیست. چراغ قرمز مربوط به ترمز ممکن است علاوه بر کم بودن لنت، به درگیر بودن ترمز دستی، پایین بودن سطح روغن ترمز یا وجود ایراد در سیستم ترمز مربوط باشد. بنابراین، هر چراغ هشدار مربوط به ترمز باید جدی گرفته شود و علت آن با بازدید سیستم ترمز یا بررسی تخصصی مشخص شود؛ به‌ویژه اگر همراه با کاهش قدرت ترمزگیری، نرم شدن پدال، کشیده شدن خودرو یا صدای غیرعادی باشد.

3- سوت یا جیغ فلزی هنگام ترمزگرفتن

شنیدن صدای سوت یا جیغ فلزی هنگام ترمزگیری می‌تواند یکی از نشانه‌های نزدیک شدن لنت به پایان عمر باشد. در بعضی خودروها، لنت به یک زبانه فلزیِ هشداردهنده مجهز است که با کم شدن ضخامت لنت، به دیسک نزدیک می‌شود و هنگام ترمز گرفتن صدای تیز ایجاد می‌کند تا راننده برای بازدید لنت اقدام کند. با این حال، هر صدای سوتی به معنای تمام شدن لنت نیست؛ زیرا ارتعاش لنت و دیسک، زنگ‌زدگی سطحی، شیم‌ها و فنرهای نصب، کیفیت یا جهت نصب لنت و وضعیت کالیپر نیز می‌توانند چنین صدایی ایجاد کنند. بنابراین، اگر سوت ترمز ادامه‌دار است یا همراه با کاهش قدرت ترمزگیری، داغ شدن چرخ، لرزش یا صدای خشن‌تر شنیده می‌شود، باید ضخامت لنت و وضعیت کامل مجموعه ترمز بررسی شود.

4- صدای خرخر یا کشیده شدن فلز به فلز

صدای خرخر خشن، ساییدگی شدید یا کشیده شدن فلز به فلز هنگام ترمزگیری، یکی از علائمی است که باید جدی گرفته شود. این صدا ممکن است زمانی ایجاد شود که لایه اصطکاکی لنت به‌طور کامل یا تقریباً کامل از بین رفته و صفحه فلزی پشت لنت با سطح دیسک تماس پیدا کرده است. ادامه رانندگی در این وضعیت می‌تواند روی دیسک شیار عمیق ایجاد کند، ضخامت آن را کاهش دهد و هزینه تعمیر را از تعویض ساده لنت به تعویض هم‌زمان لنت و دیسک افزایش دهد. البته هر صدای خشن الزاماً به معنای تمام شدن لنت نیست؛ گیر کردن سنگ‌ریزه بین لنت و دیسک، خم شدن محافظ دیسک یا گیر کردن کالیپر نیز می‌تواند صدایی مشابه ایجاد کند. با این حال، شنیدن صدای فلزیِ شدید و مکرر، به‌ویژه اگر همراه با افت ترمزگیری یا داغ شدن چرخ باشد.

5- کاهش محسوس قدرت ترمزگیری

اگر راننده احساس کند خودرو نسبت به قبل دیرتر متوقف می‌شود، برای کاهش سرعت به فشار بیشتری روی پدال نیاز دارد یا مسافت توقف افزایش یافته است، باید سیستم ترمز بررسی شود. تمام شدن لنت می‌تواند یکی از علت‌های این حالت باشد؛ زیرا با کاهش شدید ضخامت لنت، سطح اصطکاکی آن توان و پایداری لازم برای ترمزگیری مؤثر را از دست می‌دهد. با این حال، کاهش قدرت ترمزگیری فقط به لنت مربوط نیست و ممکن است از شیشه‌شدن لنت بر اثر حرارت زیاد، خرابی یا نازک شدن دیسک، آلودگی لنت به روغن یا گریس، وجود هوا در مدار ترمز، پایین بودن سطح روغن ترمز یا ایراد در کالیپر نیز ناشی شود. بنابراین، اگر افت ترمزگیری محسوس است، به‌ویژه اگر همراه با نرم شدن پدال، کشیده شدن خودرو به یک سمت، لرزش یا روشن شدن چراغ هشدار باشد، نباید صرفاً با تعویض لنت مشکل را برطرف‌شده فرض کرد؛ بلکه باید کل مجموعه ترمز بازدید شود تا در صورت نیاز، اقدام به موقع برای زمان تعویض لنت ترمز انجام

6- داغ شدن غیرعادی رینگ یا بوی سوختگی

داغ شدن غیرعادی یک رینگ نسبت به سایر چرخ‌ها، انتشار بوی سوختگی از ناحیه چرخ یا مشاهده گرد سیاه زیاد روی رینگ، می‌تواند نشانه درگیری مداوم لنت با دیسک باشد. این حالت معمولاً زمانی رخ می‌دهد که لنت پس از رها شدن پدال به‌درستی از دیسک فاصله نمی‌گیرد؛ برای مثال در اثر گیر کردن پیستون کالیپر، خشک یا معیوب شدن پین‌های راهنما، گیر کردن لنت در پایه کالیپر یا خرابی مکانیزم ترمز دستی در چرخ‌های عقب. تماس مداوم باعث افزایش دمای لنت و دیسک، سایش سریع لنت، بوی سوختگی و گاهی تغییر رنگ سطح دیسک می‌شود. البته داغ شدن مختصر پس از رانندگی سنگین یا عبور از مسیرهای پرشیب می‌تواند طبیعی باشد، اما اگر یک چرخ به‌طور محسوس از بقیه داغ‌تر است یا بوی سوختگی به‌صورت مکرر احساس می‌شود، باید خودرو متوقف و مجموعه ترمز در اولین فرصت بررسی شود؛ زیرا ادامه رانندگی می‌تواند به لنت، دیسک، کالیپر و حتی بلبرینگ چرخ آسیب بزند.